Kısa cevap: Eğitim kurumlarında mesleki yeterlilik gerektiren işler için MEB’ten veya YÖK’ten, sağlık kurumlarında Sağlık Bakanlığından ön izin zorunludur. YÖK ön izinli öğretim elemanları ile kamuda mesleki yeterlilik gerektiren görevlerde çalışan sağlık personeli için kriter muafiyetleri tanınır; yabancı bayrak taşıyıcı havayolu şirketlerinin Türkiye temsilciliklerinde istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmaz.
1. Eğitim sektörü
- Eğitim kurumlarında mesleki yeterlilik gerektiren meslek ve görevlerde çalışacak yabancılarda Millî Eğitim Bakanlığından veya Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından ön izin alınması zorunludur (B.2.1).
- Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından ön izin düzenlenen yabancı uyruklu öğretim elemanları adına yapılan başvurularda, 6735 sayılı Kanunun 8’inci maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkraları uyarınca değerlendirme kriterleri uygulanmaz (B.2.2).
- Eğitim kurumlarında ve milletlerarası okullarda, Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliğinin 29’uncu maddesi uyarınca ön izin gerektiren iş veya mesleklerde çalışacak yabancılara ilişkin başvurularda istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmaz (B.2.3).
2. Sağlık sektörü
- Sağlık kurumlarında mesleki yeterlilik gerektiren meslek ve görevlerde çalışacak yabancılarda Sağlık Bakanlığından ön izin alınması zorunludur (B.7.1).
- Sağlık sektöründe kamu kurumlarında mesleki yeterlilik gerektiren meslek ve görevlerde çalışacak yabancıların başvurularında istihdam, ücret ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmaz (B.7.2) — kamuda bu üç kriterin birlikte kaldırıldığı tek kapsamdır.
3. Havacılık sektörü
Yabancı ülkelerin bayrak taşıyıcı havayolu şirketlerinin Türkiye temsilciliklerinde üst düzey yönetici olarak veya uzmanlık gerektiren işlerde çalışacak yabancılar adına yapılan başvurularda istihdam ve mali yeterlilik kriterleri uygulanmaz (B.4.1).
4. Ücret kriterinin kapsamı
Muafiyetlerin dışında kalan tüm başvurularda ücret kriteri geçerlidir: 2026 brüt asgari ücreti 33.030,00 TL olup üst düzey yöneticiler için 5, mühendis/mimarlar için 4, diğer yöneticiler için 3, uzmanlık ve ustalık gerektiren işler için 2 katı alt sınır aranır; kamuda çalışan ve B.7.2 kapsamına giren sağlık personelinde ise ücret kriteri dahi uygulanmaz.
| Görev grubu | Kat | Alt sınır (brüt / ay) |
|---|---|---|
| Üst düzey yönetici ve pilotlar | 5× | 165.150,00 TL |
| Mühendis ve mimarlar | 4× | 132.120,00 TL |
| Diğer yöneticiler | 3× | 99.090,00 TL |
| Uzmanlık ve ustalık gerektiren işler | 2× | 66.060,00 TL |
| Ev hizmetleri ve diğer işler | 1× | 33.030,00 TL |
Üst düzey yönetici ve pilotlar
- Kat
- 5×
- Alt sınır (brüt / ay)
- 165.150,00 TL
Mühendis ve mimarlar
- Kat
- 4×
- Alt sınır (brüt / ay)
- 132.120,00 TL
Diğer yöneticiler
- Kat
- 3×
- Alt sınır (brüt / ay)
- 99.090,00 TL
Uzmanlık ve ustalık gerektiren işler
- Kat
- 2×
- Alt sınır (brüt / ay)
- 66.060,00 TL
Ev hizmetleri ve diğer işler
- Kat
- 1×
- Alt sınır (brüt / ay)
- 33.030,00 TL
5. Ön izin süreci ve genel kurallar
Ön izin başvuruları ilgili kuruma (MEB, YÖK, Sağlık Bakanlığı) yapılır; ön izin olmadan e-İzin başvurusu olumlu sonuçlanmaz. Düzenlenmeyen hâllerde genel değerlendirme kriterleri uygulanır (B.11.1); izin süresi, uzatma ve harç kuralları tüm sektörlerde aynıdır.
Kaynak: ÇSGB Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğü, Çalışma İzni Değerlendirme Kriterleri (A.3, B.2, B.4, B.7, B.11). 29.09.2026 tarihinde gözden geçirilmiştir.